donderdag, februari 22, 2018

nijvere bos- en waterbouwers


De wandeling in het Harderbos ontaarde vanmiddag al snel in een glibber en glijpartij door de vette modder. Sowieso was het opletten geblazen om niet te struikelen over de vele takken op ons pad. Het was een spannende en ruige wandeling in een ruig stuk bos. Veel omgewaaide bomen, maar vooral ook veel door bevers gevelde bomen in alle soorten en maten. Zo te zien zijn hier op z'n minst een paar actieve beverfamilies de omgeving grondig aan het verbouwen. Prachtig, al die knaagsporen, die tanden, hoe ze bomen met een diameter van minstens 35 cm hebben omgelegd. Respect, voor het grootste knaagdier van Europa.

woensdag, februari 21, 2018

over de zestiende zondag p.m


Het visserijverleden van Elburg, dat mooie vierkante vissersstadje van weleer, wordt nog immer levendig gehouden middels een aantal oude botters in de haven. Vanuit de haven, die ooit aan de Zuiderzee lag, is het nu zo'n vier uur varen voordat je het IJsselmeer, ofwel het binnendijkse restantje van de voormalige Zuiderzee hebt bereikt. Het zij zo, andere tijden zal ik maar zeggen. Echter binnen de vestingwallen van het oude vissersstadje lijkt de tijd van weleer te zijn gestold. Prachtig, een beleving van niveau hebben we onlangs met z'n allen op onze traditionele zondag p.m. weer eens gemerkt. Ook al hebben we deze keer, door onze rondwandeling over de vestingwallen, de markante straten en pittoreske steegjes van het vissersstadje min of meer van een afstand ervaren.


Na de wandeling over de Elburgse vestingwallen werden we in bar/restaurant 'at sea' aan de Drontermeerdijk, halverwege Elburg-Kampen, door Geke op koffie/thee en gebak getrakteerd. Daarna heeft ze ons bij haar thuis in Kampen verwend met lekkere hapjes en een aperitief. Toen vervolgens ook de tafel voor het diner nog eens uitgebreid gedekt werd, realiseerde ik mij even dat ik op die vestingwallen in Elburg zeer waarschijnlijk te weinig caloriën verbruikt heb. Het zij zo, het was heerlijk en gezellig, petje af voor Geke, die dat ondanks de lastige week die ze achter de rug had, toch maar georganiseerd heeft!

zaterdag, februari 17, 2018

een appetijdelijk High Teat 'je


Vanaf de parkeerplaats van hotel/restaurant Mooirivier langs de oever van de Vecht naar de Stuw gewandeld, vervolgens over de voet/fietsbrug naar de overkant en via het Stuwepad richting Vilsteren. Een mooie rondwandeling van ongeveer zeven kilometer, die we overigens met een paar kilometer hebben moeten inkorten vanwege de afspraak. Bij een mooi Robinia-houten hek, met de naam EEKLOODS erin gebeiteld, zijn we daarom omgekeerd, we hadden in Mooirivier een High Tea besproken, een ludiek cadeautje van onze jongste dochter.

Rond halfvier was het dan zover, Tea Time! Maar niet alleen thee, om de feestelijkheden te accentueren namen we er toch ook maar een glas prosecco bij. En zo werd het een bijzondere High Tea met verschillende soorten heerlijke sandwiches en veel zoetigheden als cheesecake, fudge, macarons, brownies en chocolade mousse, om maar wat te noemen. Heerlijk allemaal maar we kwamen er niet doorheen, het was teveel van het goede. Maar we hebben erg genoten, niet alleen van de super de luxe High Tea, maar in het bijzonder ook van de ambiance en het prachtige uitzicht over de Vecht en de landerijen!

dinsdag, februari 13, 2018

een concert op de Vanenburg


De geschiedenis van kasteel De Vanenburg in Putten gaat volgens diverse kloosterarchieven terug tot aan de 14e eeuw. Het cultureel historisch erfgoed heeft dus een lange geschiedenis. Door de eeuwen heen uiteraard met vele ups en downs. Maar dat De Vanenburg tot op de dag van heden een plaats is waar men zich kan 'vermeyen' ofwel ontspannen in een natuurrijke omgeving, loopt min of meer als een rode draad door haar geschiedenis heen. Tegenwoordig is De Vanenburg een sfeervol hotel, restaurant en congrescentrum dat a.h.w. 'prinsheerlijk genieten' in haar vaandel heeft staan. En dat hebben we j.l. zaterdag 10 februari dan ook volop gedaan, en wel in het bijzonder door een prachtig concert van kleinkoor PAVANE uit Putten in de fraaie Oranjerie van De Vanenburg!

zaterdag, februari 10, 2018

Held op een wankel voetstuk?


Jan Wolkers (1925-2007)
Nou als Jan Wolkers nu nog geleefd had, was hij op social media vast al geconfronteerd met een #MeToo zei onlangs een vriend, toen ik vertelde dat ik Onno Blom's biografie van Jan Wolkers aan het lezen was. Dat denk ik eerlijk gezegd ook wel, hoewel de context wel enigszins veranderd is. Maar de seksuele revolutie die zich momenteel min of meer voltrekt, lijkt mij sowieso haaks te staan op de seksuele moraal van Jan Wolkers. De meeste boeken van Wolkers heb ik in het verleden wel gelezen, ik dacht hem dan ook vrij goed te kennen, maar in de 1114 bladzijden dikke biografie kwamen er voor mij evengoed nog wat tenenkrullende feitjes aan het licht. Toch blijft hij hoe dan ook voor mij tot één van de grootste naoorlogse Nederlandse schrijvers behoren. Ook mooi, Jan Wolkers, de controversiële schrijver en kunstenaar, de ooit zo vervaarlijk geachte obsessieve seksmaniak, beleefde aan het eind van zijn leven in zijn tuintje op Texel de metamorfose tot ongeveer de liefste opa van Nederland!

Lucebert (Lubertus Jacobus Swaanswijk, 1924-1994)
'Alles van waarde is weerloos', weinig dichtregels worden zo vaak geciteerd als deze van Lucebert. Het is en blijft een mooie dichtregel, vind ik. Nu las ik dat o.a. het Stedelijk Museum en het Cobra Museum worstelen met de recente onthulling, dat kunstenaar Lucebert in zijn jeugd een aanhanger was van het nationaalsocialisme. Niet alleen de musea worstelen met dit feit, iedereen kwam het nogal koud op het dak vallen, Wim Hazeu wel in de eerste plaats. Hij had zijn biografie van Lucebert praktisch af toen hij brieven in handen kreeg, die duidelijk maakten dat de dichter sympathie had voor de nazi's. Toch hoop ik niet dat ze Lucebert laten vallen, er verandert weinig of niets aan het beeld van Lucebert. Bij kijken naar kunst, moet je de persoon en het werk scheiden. In zijn kunst heeft hij eigenlijk wraak genomen op zichzelf. Wanneer ik nu zijn poëzie lees, zie ik mogelijk een andere nuance. Maar je moet het ook autonoom blijven lezen, van de taal blijven genieten!

donderdag, februari 08, 2018

over verwondering en humor


De vele architectuurtekeningen die Jan Egas (Hardinxveld, 1949) maakte voor de Capitool reisgidsen, zijn vaak een feest der herkenning. Talloze monumenten en musea in binnen- en buitenland legde hij tot in de kleinste details vast. Zo schijnt hij ook speciaal voor zijn huidige tentoonstelling 'Humor en verwondering' in Harderwijk het Stadsmuseum 'à la Capitool' te hebben getekend. Een tentoonstelling trouwens die een aardig beeld schetst van de veelzijdigheid van deze creatieve duizendpoot. Een autodidactische priegelaar, maar wel een vakman pur sang met een liefdevol oog voor detail. En in bijna alle facetten van zijn oeuvre, dat min of meer verwant is aan het surrealisme, drijven verwondering en humor de boventoon. Zijn uiterst minutieus geschilderde voorstellingen zitten vol kleine grapjes, prachtig!

woensdag, februari 07, 2018

een 'Tesla' de eeuwigheid in!?


Een volledig elektrische auto, neem bijvoorbeeld een Tesla, produceert tijdens het rijden geen CO2, maar is daarmee per per definitie nog niet klimaatneutraal. Want bij de productie van zo'n karretje komt namelijk wel kooldioxide vrij, evenals bij de benodigde stroomwinning voor de batterijen, al maakt daarbij de manier waarop de elektriciteit wordt opgewekt uiteraard een groot verschil. Hoe dan ook, persoonlijk lijkt het mij een goede ontwikkeling, maar de voor- en tegenstanders zijn voorlopig nog lang niet uitgepraat. Echter hoe je het ook wend of keert, elektrisch rijden lijkt mij de toekomst, ook al zie ik de Tesla, het relatief schone paradepaardje van Elon Musk, voorlopig nog even niet zitten.

Gisteren heeft Elon Musk zijn paradepaardje met een enorme Falcon Heavy-raket succesvol de ruimte in geschoten. Een contradictie van formaat lijkt mij! Dat er al karrevrachten ruimteschroot rondvliegen is tot daar aan toe, de ruimte is groot, bovendien schijnt de Tesla uiteindelijk ver buiten de Aardse invloedsfeer verzeild te raken. Maar de enorme CO2 uitstoot tijdens de lancering, die tot in hogere atmosfeerlagen het milieu belast, vind ik in verhouding met de zin van Elon's paradepaardje de tegenstrijdigheid ten top.

De rode Tesla Roadster komt kennelijk in een baan die relatief dicht bij die van de dwergplaneet Ceres komt. Musk verwacht dat de auto enkele honderden miljoenen jaren, en misschien zelfs meer dan een miljard jaar, in de baan zal blijven. SpaceX streamde vannacht urenlang live beelden van 'Starman', zoals de paspop op de bestuurdersstoel van de auto, die van Musk is geweest, wordt genoemd. Krankzinnig, maar wat een staaltje van technisch kunnen!

zaterdag, februari 03, 2018

WILD, natuur van om de hoek


'Waar zijn we hier eigenlijk' hoorde ik André van Duin zeggen. Dat vroeg ik mij ook even af toen ik een overview zag van het overweldigende landschap van de Veluwe. Het leek qua uitgestrektheid verdorie de Siberische toendra wel, en dat in één van de dichtst bevolkte landen ter wereld. Tot in de verste verte zag ik geen tekenen van menselijk bestaan, geen kerktoren, hoge schoorsteen of anderszins te bekennen, prachtig!

In de onlangs uitgekomen film WILD laat de Edese natuurfilmer Luc Enting het leven van drie hoofdrolspelers zien, en wel het wilde zwijn, de vos en het edelhert. Wat kleinere rollen zijn weggelegd voor de raaf, buizerd en ijsvogel. Hij volgt ze gedurende de verschillende seizoenen op weg van hun jongste jeugd tot aan hun volwassenheid. Aan de 80 minuten durende film heeft regisseur Luc Enting bijna drie jaar gewerkt, en dat is te zien. Veel opnames moeten ongetwijfeld tot stand gekomen zijn dankzij een flinke dosis jobsgeduld van de maker. En André van Duin, die de voice-over verzorgt van deze spectaculaire natuurfilm, geeft er op zijn kenmerkende wijze een mooie meerwaarde aan. We hebben bijzonder genoten van een natuurfilm die hier bij wijze van spreken om de hoek gemaakt is, prachtig!

donderdag, februari 01, 2018

sublieme momenten en meer


Pas de film 'Het leven is vurrukkulluk' gezien, een film van Frans Weisz naar de gelijknamige en eerste roman van Remco Campert uit 1961. In de hoofdrollen Reinout Scholten van Aschat als Mees, Géza Weisz als Boelie en Romy Louise Lauwers als Panda. Campert lees ik graag, behalve zijn eerste roman heb ik in de loop der jaren het één en ander aan proza en poëzie van hem gelezen, en ook zijn columns in o.a. de Volkskrant lees ik graag. Vooral de satirische en op mijn lachspieren werkende stukjes over 'Somberman', waarin hij zo min mogelijk in aanraking wil komen met tevredenheid, blijdschap en geluk. Je moet denk ik van goede huizen komen om het enorme oeuvre van schrijver, dichter en columnist Remco Campert (1929) te kunnen evenaren. Ik was dan ook heel benieuwd naar Frans Weisz cineastische vertolking van Campert's eerste roman uit 1961.

Het thema van Campert's geraffineerd geschreven roman, is een dag uit het leven van jongeren in de jaren vijftig, begin jaren zestig, in het vrije, welgestelde milieu van Oud-Zuid in Amsterdam. Treffend zet Campert in zijn voorwoord de sfeer neer van zijn roman middels een strofe uit het gedicht 'Het tuinfeest' van Martinus Nijhoff (1894-1953) t.w. Zij zingen, nijgen naar elkaar en kussen, Geenszins om liefde, maar om de sublieme Momenten en het sentiment daartussen. 'Het leven is vurrukkulluk' is dus genieten, al is lang niet alles rozengeur en maneschijn.

Van het leven genieten is uiteraard ook het thema van de verfilming van Campert's roman. Het 'vurrukkullukke' element in de film viel mij echter tegen, al is de film ongetwijfeld met zorg en liefde gemaakt. Wat ik eigenlijk had kunnen verwachten weet ik ook niet echt, maar toch zeker wel een sprankelende en boeiende kijk op eerdergenoemd boekthema. Een bevrijdende blik van bovenaf op al dat gedoe daar beneden, zal ik maar zeggen. Sporadisch lukte dat af en toe best, maar in het algemeen vond ik dat de film zich tamelijk oubollig en chaotisch naar het einde sleepte!

dinsdag, januari 30, 2018

Schokland eiland in de polder


Afgelopen zaterdagmiddag zijn we weer eens naar Schokland geweest, naar dat bijzondere eiland op het droge in de Noordoostpolder. Ze waren in het museum de boel aan het verbouwen, dus daar konden we nu niet terecht. Maar in het museumkerkje draaide een film over de geschiedenis van Schokland. Leuk, ook al hadden we daar al vaker iets dergelijks gezien. Echter toen tot onze verbazing het kerkje op een gegeven moment ineens vol stroomde met mensen werd het pas echt leuk. Wat bleek, het gezelschap had verhalen vertelster Jannetje(Janny) Rieff, een Schokker nazaat, uitgenodigd. We konden gewoon blijven zitten, we vielen zeg maar met onze neus in de boter. Een begenadigd verhalen vertelster in klederdracht, die a.h.w. in de huid van haar grootmoeder kroop. In de tijd dat de Schokkers nog op het eiland leefden en ze keer op keer werden belaagd door een woeste Zuiderzee. Prachtig, een verhaal over het wel en wee van de Schokkers, in een tijd die reeds ver achter ons ligt. Ik denk dat ze zo'n klein uurtje onafgebroken aan het woord was, maar ze heeft ons geen moment verveeld!

maandag, januari 29, 2018

de Stijl voorbij in de Zonnehof


In de tentoonstelling 'De Stijl voorbij. Gerrit Rietveld en de jaren vijftig' in de 'Zonnehof', Rietvelds in 1959 gebouwde tentoonstellingspaviljoen in Amersfoort, wordt o.m. in het bijzonder een relatie gelegd tussen andere door Rietveld ontworpen tentoonstellingspaviljoens uit de jaren vijftig. Met name het in 1954 als kunstzaal ontworpen paviljoen voor de Nederlandse bijdragen aan de Biënnale van Venetië, en het in 1955 voor de Internationale Beeldententoonstelling in de open lucht Sonsbeek 55 ontworpen paviljoen. (De laatste is in 1964 opnieuw opgebouwd in de beeldentuin van het Kröller-Müller Museum) Van deze paviljoens zijn op schaal 1:100 geprinte maquettes te zien, prachtig en tot in het kleinste detail uitgewerkt. Schoolvoorbeelden van het functioneel en zakelijk bouwen van na de Tweede Wereldoorlog, sober en met bijna Spartaanse trekken onderscheiden ze zich internationaal om de ruimtelijke kwaliteiten.

Maar ook andere ontwerpen van Rietveld uit de jaren vijftig worden in de tentoonstelling belicht. Bijvoorbeeld variaties van de Amersfoortse
stoel, met moderne stofontwerpen van kunstenaar Baukje Rienks, de stoel Mondial en een remake van een vliegtuiginterieur van de Lockheed Electra. En ook zagen we een authentiek deel van de perskamer van Unesco in Parijs, die Rietveld in 1958 ontwierp. Een mooie tentoonstelling over Rietveld en zijn functionele en zakelijke kijk op de architectuur van de jaren vijftig. Prachtige details ook, maar technisch, zeker volgens de huidige (milieu)normen eigenlijk onverantwoord. 'Goeie architectuur lekt' schijnt Rietveld ooit te hebben geroepen. Hij verwachte van de techneuten dat ze zijn ranke details wel water- en tochtdicht kregen met behoud van de architectonische kwaliteit. Maar dat lukte bij lange na niet altijd, als de huidige bouwkundigen een problematisch detail moeten uitwerken, willen ze dan ook nog wel eens gekscherend tegen elkaar roepen dat goeie architectuur mag lekken!

vrijdag, januari 26, 2018

Het Schuitengat weer betont!


De Waddenzee is bekend om de natuurlijke morfologische ontwikkelingen in het gebied. Op de lagere school leerden we al dat de Waddeneilanden van nature constant aan de wandel zijn, net als alle banken in de Waddenzee die alleen bij laagwater te zien zijn. Door menselijk ingrijpen als o.m. zandsuppleties, aanpoot en aanleg van resp. helmgras en dijken houden we de Waddeneilanden tot nog toe aardig op hun plaats. Anders is dat met de banken in de Waddenzee, de vaarroutes worden door Rijkswaterstaat constant gecontroleerd. En zo nodig wordt er gebaggerd of/en worden de boeien verlegd. Eén van de bekendste probleemgebieden in deze is het Schuitengat, de aanlooproute naar de haven van West-Terschelling.

Het Schuitengat vormde tot midden jaren negentig de hoofdverbinding met het Stortemelk, dat naar zee leidt, en de Vliestroom, die het begin is van de vaargeulen naar Harlingen. Maar in de jaren negentig slibde het Schuitengat t.p.v. de doorgang naar het Stortemelk en de Vliestroom vrij snel dicht. Mijn schrikreactie toen ik daar destijds met m'n zeilbootje, meanderend van boei tot boei, de grond raakte omdat ik de verkeerde boeien met elkaar relateerde, staat mij nog helder voor de geest. Toen het met de veerboten echt niet meer te doen was, heeft Rijkswaterstaat nog een tijdje geprobeerd het Schuitengat middels baggeren open te houden, maar dat was vechten tegen de bierkaai, de natuur gaf zich niet gewonnen. Besloten werd de Slenk, een smalle geul van Schuitengat naar de Meep tussen de Groote Plaat en de Jacobs Ruggen uit te baggeren. Een klus die tot op de dag van vandaag moet worden ondergehouden om de haven van West-Terschelling voor de veerboot bereikbaar te houden.



De natuur is echter ook niet stil blijven staan, want het Schuitengat is sinds midden jaren negentig alweer aardig uitgesleten en officieel betont. Reeds enige tijd maakt de recreatievaart er weer gebruik van, en neemt ook de snel-veerboot bij hoogwater de kortere route vaak. Voor de 'Friesland', de langzame veerboot, is de opening in de afsluitende zandbank tussen het Schuitengat en de Vliestroom nog vaak te krap (moet minimaal 120 meter breed zijn) dus die neemt vooralsnog de Slenk. Nog een kwestie van tijd denk ik. Bovenstaand filmpje geeft een aardig beeld van dit prachtige en dynamische gebied. Je ziet het baggerschip in de Slenk aan het werk en veerboot 'Friesland' vanuit de Slenk het Schuitengat opdraaien, richting West-Terschelling!

dinsdag, januari 23, 2018

Times Square in mini-formaat


De dubbeltentoonstelling 'The America Dream' in Assen en Emden (Dtsl.) omvat een periode van ruim 70 jaar. In het Drents Museum ligt de focus op de eerste twintig jaar (1945-1965). Toen we daar onlangs rondliepen waanden we ons in New York, in de omgeving van Times Square en Broadway. Ze hadden de expositie min of meer ingericht naar het stratenpatroon in Manhattan, waar de ontwikkelingen van de kunst in de eerste twee decennia na de 2e wereldoorlog middels een tijdlijn met videobeelden, tekeningen en geluidsfragmenten werd verbeeld. Terwijl ze in de zijstraten kunstwerken in diverse stijlen uit die periode hadden gehangen. 'The American Dream' in Assen, een mooie expositie die ook mooi wordt gebracht!

zaterdag, januari 20, 2018

over duurzaamheid gesproken


In mijn stukje 'Klaverbank' van 8 0ktober 2011 worden door Greenpace zeepaardjes met grote stenen op de zeebodem geplaatst. Grote obstakels voor vissers, die volgens de natuurorganisaties in verboden Natura 2000 gebied vissen, en met hun zware sleepnetten het unieke bodemmilieu van de Klaverbank naar de ratsmodee helpen. Twistpunt was de afmeting van het Natura 2000 gebied, oorspronkelijk was men van plan ca. 1100 km2 te reserveren, maar de visserijsector wilde eigenlijk niet verder gaan dan ca. 500 km2. Vijf jaar later, om precies te zijn op 27 mei 2016 is uiteindelijk een gebied van ruim 1540 km2 definitief door het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit aangewezen als Natura 2000 gebied. Winst voor het milieu dus!

Maar wat door vissers en diverse milieuorganisaties ook als winst voor het milieu wordt gezien is de ontwikkeling van de z.g. pulsvisserij. Weg met het zware sleepnet van de boomkor, die niet alleen het bodemleven naar de ratsmodee helpt, maar ook een keer zoveel brandstof verbruikt en CO2 uitstoot heeft. Pulsvisserij dus, goed voor het milieu, een duurzame innovatie van de visserijsector. Ga ermee door zou je zeggen, temeer ze met deze methode volgens de vissers ook nog eens minder bijvangst hebben. Maar in Straatsburg denken ze daar kennelijk toch anders over. Terwijl de EU de pulsvismethode aanvankelijk toestond, weliswaar als experiment, heeft het Europees Parlement afgelopen week gestemd voor een totaal verbod op de pulsvisserij. Het één en ander tot groot genoegen van de Franse vissers, die volgens een Nederlandse visser zelf nooit aan innovatie in de sector doen. Over de pulsvisserij zal denk ik het laatste woord nog niet gesproken zijn, evenals over een betrouwbare overheid!

woensdag, januari 17, 2018

oude ambachten - nw. design


Oude ambachten en hedendaags design - in Studio ZZM vinden ze elkaar
, lazen we in de brochure van het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen. Een bijzondere tentoonstelling waarbij in verschillende studio’s werk van een aantal internationale ontwerpers te zien was. Ontwerpers die zich hebben laten inspireren door de ambachten en collectie van het Zuiderzeemuseum. Boeiend te zien hoe de typisch Nederlandse collectie bij de kunstenaars Åbäke, Martino Gamper, Alexis Gautier, Jing He, Noam Toran & Marloes ten Bhömer en Studio Brynjar & Veronika zoveel verschillende associaties opriep. Daarin schuilt uiteraard ook meteen de artistieke waarde en zeggingskracht van de tentoonstelling Studio ZZM.

maandag, januari 15, 2018

muzikaal reisje langs de kaap


Een muzikaal reisje langs de Westkaap van Zuid-Afrika met het 'Khayelitsha United Mambazo Choir' samen met de Xhosa-zangeressen Lungiswa Plaatjies en Nomapostile Nyiki en de Afrikaanse rapper Jitsvinger. Dat leek mij wel wat, lekker onderuitgezakt in een comfortabel theaterstoeltje genieten van opzwepende ritmes, afgewisseld met fraaie ingetogen nummers uit een gebied dat bekend staat om zijn rijkdom aan talen, culturen en tradities. Ik las dat de cast zou worden begeleid door Dionys Breukers, een Nederlandse multi-instrumentalist, en dat de 'South African Road Trip-Celebrating Life', de titel van de voorstelling, zich zou afspelen tegen een podiumbreed video-decor met relevante filmbeelden over en van de Westkaap. Dat beloofde allemaal wat, vol verwachting klopte mijn hart!

Allerlei Zuid-Afrikaanse nummers kwamen in de ongeveer anderhalf uur durende voorstelling voorbij. Ik heb mij geen moment verveelt, prachtige nummers in wisselende bezetting, de ene keer uitbundig en aanstekelijk, de andere keer ingetogen en breekbaar. Allemaal tegen een achtergrond waarop Zuid-Afrikaanse beelden, citaten en soms vertalingen van de zang werden vertoond. Mooi gedaan allemaal!

En toch miste ik iets in de voorstelling. Mogelijk dat mijn plek in theater Veluvine er enigszins debet aan was. Ik zat hoog en aardig ver van het podium af, want behalve dat ik de teksten vaak niet verstond, waren de citaten en vertalingen op het podiumbrede video-decor voor mij ook vaak moeilijk leesbaar. Echter deze feiten vormden denk ik niet de hoofdzaak van mijn kritiek. Want de muziek vond ik niet alleen van hoog niveau maar ook goed invoelbaar, en dat is heel wat als je de tekst niet kan verstaan. Celebrating Life, ofwel het leven vieren is een nogal breed begrip. In de Westkaap van Zuid-Afrika, bekend om zijn rijkdom aan talen, culturen en tradities, zal toch ergens een rode draad lopen, een soort van groots gemene deler. Daar was ik benieuwd naar, maar ondanks dat rapper Jitsvinger op zijn manier zang en muziek af en toe in een context plaatste, heb ik die niet kunnen ontdekken. Ik vond 'South African Road Trip-Celebrating Life' uiteindelijk een mooie, maar summiere en moeilijk te duiden mix van van alles wat!


South African Road Trip - Celebrating Life from E Veldkamp on Vimeo.

donderdag, januari 11, 2018

Volvo Ocean '17/'18: posities


Toen Cornelis (Conny) van Rietschoten (1926-2013) in 1977 meedeed aan de Whitbread, de grootste zeilrace ter wereld was hij 51 jaar oud. Met het familiebedrijf Van Rietschoten en Houwens, een elektrotechnisch ingenieursbureau, had hij toen fortuin gemaakt. Zo kon hij met eigen geld en een weloverwogen programma van eisen de tweemaster 'Flyer I' laten bouwen bij Royal Huisman in Vollenhove, naar een ontwerp van Sparkman & Stephens. Hij was aanvankelijk een outsider in het wedstrijdveld, niemand hield rekening met de onbekende Nederlander. Maar dat veranderde door de prestaties van Conny en zijn crew snel. Hij won de Whitbread 1977-1978 op handicap. En toen hij met de 'Flyer II' de Whitbread 1981-1982 won op alles, kon zijn naam niet meer stuk in het wereldje van zeezeilers.



De 'Flyer I' was voor zijn tijd een moderne boot, gebouwd van aluminium, lang en slank en met een geknepen kont. De boot moest goed zijn, maar vooral ook goed getest. De 'Flyer I' met een totale lengte van 20,85 meter en een diepgang van 3,15 meter, had al 10 duizend mijl onder de kiel toen hij aan de start verscheen. Het was omwille van gewichtsbesparing een kale boot, maar had desalniettemin voldoende ruimte en comfoor voor de crew om uit te rusten. Vergeleken met de racemonsters in de Volvo Ocean, de huidige naam van de grootste zeilrace ter wereld, was de 'Flyer I' met zijn opbollende spinnakers, luxe hutten en een maximale snelheid van 14 knopen maar zwaar en log. De huidige schepen van flinterdun carbon hebben die luxe allang niet meer, ze hebben meer weg van een met boegspriet uitgevoerde surfplank van totaal 22,14 meter en een kantelkiel van ca. 4,50 meter. Ware racemonsters, er zijn snelheden gemeten van 42 knopen, ofwel 77,78 km/h, onvoorstelbaar!



Maar als er geen wind is, zijn ook de racemonsters niet vooruit te branden. Momenteel varen ze van Melbourne naar Hong Kong en dobbert de vloot rond de evenaar ergens ten noordoosten van de Solomon Islands. Vooruit wil niet erg, maar branden des te meer, geen benijdenswaardige positie. Storm is niet leuk, maar zo'n dobberpartij in de tropische hitte is veel erger. Ik vond een paar uur dobberen op het IJsselmeer tijdens een flauwte bij 25º C al een kwelling van formaat!

dinsdag, januari 09, 2018

Buitengewone landschappen.


Afgelopen zondag nog op de valreep 'HORTUS' gezien. Een tentoonstelling in 'Kasteel Het Nijenhuis' in Heino/Wijhe over het werk van de Leipziger kunstenaar Markus Matthias Krüger (1981). Buitengewone landschappen door de mens gevormd, maar geen mens te zien. Bizarre, verstilde en vaak verontrustende scènes, magisch realistisch werk haast. Bomen die door daken groeien, planten die huizen overwoekeren en vuur dat de boel in lichterlaaie zet. Werk dat me ook vaak deed denken aan werk van de Amerikaanse kunstschilder Edward Hopper (1882-1967). Alles strak en heel fijn geschilderd, er gebeurt ogenschijnlijk weinig of niets, maar dat is schijn, er gebeurt juist heel veel. Markus Matthias Krüger weet op de één of andere manier de meest bizarre sferen haarfijn op het doek te vertolken. Dat doet hij perfect, schilderen kan hij in mijn ogen als de beste!

zaterdag, januari 06, 2018

over constructivistische kunst


We zijn onlangs naar een tentoonstelling geweest in Museum Belvédère in Heerenveen-Oranjewoud. Een tentoonstelling over constructivisme en de relaties en verbanden in die stroming tussen Belgische en Nederlandse kunstenaars in met name de eerste periode van het interbellum d.w.z. in de twintiger jaren van de vorige eeuw. De grote belangstelling die in Nederland uitgaat naar 'De Stijl' en kunstenaars als Piet Mondriaan (1872-1944), Theo van Doesburg (1883-1931) en Bart van der Leck (1876-1958) doet wel eens vergeten dat er ook andere brandhaarden van ‘nieuwe kunst’ waren. Juist in het Stijljaar 2017 vestigt Museum Belvédère naar eigen zeggen daarom voor het eerst de volle aandacht op de relaties tussen de z.g. 'zuivere beelding' in België en het 'constructivisme' in Noord-Nederland.
In de relaties tussen beide landen hebben de tijdschriften 'Het Overzicht' en 'De Driehoek' een belangrijke rol gespeeld. Onder aanvoering van redactieleden Jozef Peeters (1895-1960) en Michel Seuphor (1901-1999) bracht het kunstenaars samen uit Nederland en Vlaanderen. Onder hen bevonden zich Wobbe Alkema (1900-1984), Karel Maes (1900-1974), Jan van der Zee (1898-1988), Victor Servranckx (1897-1965) en Carel Willink (1900-1983). De tentoonstelling 'Constructivistische Verbanden' omvat werk en documenten van deze kunstenaars, maar ook van onder meer: Jozef Peeters, Felix de Boeck (1898-1995), Hendrik Werkman (1882-1945) en Thijs Rinsema (1877-1947). Een mooie, maar ook bijzondere tentoonstelling!

donderdag, januari 04, 2018

ark van Noach op drift in Urk


Pijpenstelen heeft het gisteren geregend, mijn terras stond een tijdlang helemaal blank. Ik was even bang dat onze lieve heer weer tot een grote schoonmaak was overgegaan, omdat hij weer eens ontevreden was over ons gedrag alhier. Maar dat viel gelukkig mee, hoewel de ark van Noach, die oerlelijke in 2006 ergens in Noord-Holland door een godsdienstwaanzinnige malloot gebouwde pieremachochel, zichzelf in Urk al van de kade had los gerukt, en op eigen houtje was gaan varen. Erg ver kwam ze niet, er lagen nog teveel obstakels op haar route, maar stel je eens voor dat het was blijven regenen. Het is denkbaar dat de ark dan nu ergens op de Vaalserberg op betere tijden lag te wachten.

maandag, januari 01, 2018

mijn notoir hypocriete gnoom


Bovenstaande strip vind ik nou een mooi staaltje van wrange humor. Sigmund, die hypocriete gnoom van een psychiater krijgt eens een keer een koekje van eigen deeg. Altijd steekt hij de draak met zijn patiënten, maar nu zitten ze die akelige zielknijper zelf een keer op de huid, hij weet niet hoe snel hij binnen komen moet. Dat ze hem met vuurwerk bekogelen is uiteraard minder mooi, het is solliciteren naar een vuurwerkverbod. Maar aan de andere kant zal de traumatische ervaring hem hopelijk leren, om zijn wrange en cynische commentaren op de wereld om hem heen in het nieuwe jaar eens wat te temperen. Hoewel, misschien toch ook maar liever niet, de strip zou er ongetwijfeld een stuk saaier van worden!

zondag, december 31, 2017

een oudejaarsdag als vanouds


Op oudejaarsdag eten we als vanouds vaak zelfgebakken oliebollen en appelflappen of appelbeignets, dat chiquer klinkt. Tegenwoordig bakken we ze nog met mondjesmaat, als we ze al bakken, maar dat was vroeger wel anders. Mijn oma bakte een grote keulse pot tot aan de rand toe vol met oliebollen, liefhebbers zat. Aan haar fornuis kon ik zelfs halverwege januari nog terecht voor een lekker opgewarmd oliebolletje met basterdsuiker. Een mooie tijd, een tijd waar ik omstreeks de jaarwisseling vaak aan terugdenk. Niet alleen om de oliebollen, maar ook om alles daar omheen. De mensen van toen en de gezellige woonkeuken met de grote schouw waarin het met hout of turf gestookte fornuis stond waar het leven omheen draaide. Behalve dat er lekker op werd gekookt en gebakken, genoot ik vooral ook van de geur en de behaaglijke temperatuur die ze verspreide.

Maar buiten was het ook vaak spannend, een zekere opwinding die kennelijk aan oudejaarsdag kleeft, voel ik nog altijd. Het hangt in de lucht, alles voelt gewoon een beetje anders op de laatste dag van het jaar. Een ander gevoel dat ook nog eens wordt versterkt door het geknal van vuurwerk. De rotjes en carbid-busjes die we toen hadden kunnen niet in de schaduw staan van het huidige knalvuurwerk, maar we genoten er ontzettend van. Mijn carbidkanon destijds was zeer bescheiden van maat, een 'Buisman koffiestroopbusje' die min of meer in mijn broekzak paste, de klap die het gaf was uiteraard navenant. Maar dat maakte niet uit, samen met vriendjes en buurjongens, die een al even bescheiden carbidkanon hadden, waren we de hele kerstvakantie fanatiek aan het knallen. En bij de smidse om de hoek waren ze niet te beroerd om ons steeds maar weer van nieuw carbid te voorzien.

Behalve in een aantal plaatsen of streken in het oosten en noorden van ons land, komt carbidschieten niet veel meer voor. Nu zie ik groepjes jongeren lopen die aan de lopende band lux knalvuurwerk in de vorm van strijkers, cobra's, kanonslagen, donderslagen, astronauten en weet ik allemaal niet wat nog meer van zich afwerpen. Als ze zich een beetje kunnen beheersen met die handel en vooral niet naar elkaar of andere mensen gooien, heb ik er geen moeite mee. Ik was niet veel anders destijds! Zelf koop ik al lang geen vuurwerk meer, maar een champagnekurk laat ik soms nog graag knallen, en helemaal vanavond rond middernacht om samen met mijn geliefden te proosten op het nieuwe jaar!

vrijdag, december 29, 2017

met meer zielen meer vreugd


Hoe meer zielen, hoe meer vreugd gold dit jaar voor ons zeker op tweede kerstdag. Met kinderen, kleinkinderen, geliefden en nieuwe geliefden met kinderen zaten we met z'n achttienen aan het kerstdiner, al is dat misschien een iets te groot woord voor een lopend buffet. Na het aperitief in de woonkamer te hebben genoten, verplaatsten we ons met z'n allen naar mijn werkruimte, die voor deze gelegenheid feestelijk met kaarsjes en schemerlicht was opgepimpt. De uitgestalde heerlijkheden die iedereen ook deze keer weer aan het jaarlijks eetfestijn bijdroeg, deed mij bij voorbaat al watertanden. En terecht, het was lekker allemaal maar bovenal bijzonder gezellig met zo'n gemêleerd groepje. En het z.g. 30 sec spel dat we na het toetje in een grote kring speelden, werd na mate het stijgen van het gehalte aan spiritualiën alsmaar vermakelijker. Uiteindelijk hebben we met koffie en een pikketanisje maar een punt achter deze onvergetelijke avond gezet. Bedankt allemaal voor jullie bijdrage en inzet!

zondag, december 24, 2017

donkere dagen voor kerstmis


Voorlopig ligt de kortste dag gelukkig weer achter ons, ook al duurde die gewoon 24 uur. Bedoeld wordt natuurlijk de periode tussen zonsopkomst en zonsondergang. Hoewel ik de zon de hele week niet gezien heb, schijnt ze afgelopen donderdag 21 december toch tussen 8.46 en 16.30 aanwezig te zijn geweest. Maar hoe dan ook, we gaan weer de goeie kant op, een feestje waard ook al gaat het nog slechts met enkele seconden per dag. Een feestje dat zelfs de oude Germanen al vierden rond de winter-zonnewende, met het verjagen van het boze en het begroeten van het licht. Later hebben de christenen dit feestje min of meer gekaapt, door de geboorte van Jezus Christus het feest van het licht te noemen. Nep nieuws of niet, het is een verhaal waar iedereen het zijne maar van denken moet, maar de metafoor laat volgens mij weinig te raden over.
Maar ik dwaal af, ik had het over de kortste dag die gelukkig weer voor een jaartje achter ons ligt. Voorlopig is het winter en zullen de dagen nog wel een poosje kort blijven ook. Maar op een tegeltje las ik ergens dat de avonden dan juist langer zijn, en dat is dan weer mooi. Lange avonden bij een knappend haardvuurtje, een goed boek of een leuke discussie met lekkere hapjes en drankjes. Gezelligheid dus, weinig op tegen, maar het gedicht 'A Winter Evening' van Georg Trakl (1887-1914) deed mij weer beseffen dat het feest van het licht niet voor iedereen vanzelfsprekend is.

A Winter Evening

When the snow falls against the window,
The evening bell rings long,
The table is prepared for nany,
And the house is well cultivated.

Some in their wanderings
Come to the gate on dark paths.
The tree of grace blooms golden
From the earth's cool sap.

Wanderer, step silently inside;
Pain has petrified the threshold.
Ther in pure radiance
Bread and wine glow on the table.

maandag, december 18, 2017

Beeld van de week; Cow & Co


Afgelopen januari deed de Urban Futures Studio een oproep aan kunstenaars, ontwerpers, architecten, schrijvers en ander creatief talent om de post-fossiele stad tot leven te wekken. Uit 250 inzendingen uit meer dan 40 landen selecteerde de jury de tien beste ideeën, die vanaf morgen 19 december tot en met vrijdag 12 januari 2018 te zien zijn in het Haagse Atrium. Cow & Co is één van de tien finalisten, een futuristisch concept van de ontwerpers Anastasia Eggers en Ottonie von Roeder.

Ik las dat het concept Cow & Co is geïntroduceerd door een groep koeien die hun eigen bedrijf willen starten. Er wordt weleens gezegd 'Zo dom als het achtereind van een koe', maar zolang die beesten een eigen bedrijf weten te starten, valt dat te bezien. Hun business concept? De koe wordt een zelfvoorzienende, melkproducerende machine die verse stadsmelk zelf naar haar klanten in de stad brengt. Het methaangas dat haar maag uitstoot, doet dienst als brandstof voor de melkrobot.

De koeien bewegen vrij in de groene gebieden van de stad. Met een online applicatie vinden klanten de dichtstbijzijnde koe. Zo zijn ze direct aangesloten op de beste melk van de stad. Superlokaal geproduceerde melk is verslavend; melk uit megastallen is niet langer aantrekkelijk voor de mens. Meer en meer koeien sluiten zich daarom aan bij Cow & Co. De koeien zorgen goed voor zichzelf, en zijn uitgerust met een welzijnssensor. Daarmee kunnen ze hun klanten beoordelen, maar voorzien ze ook de app van informatie over dokterskosten en noodzakelijk onderhoud aan de melkrobot. Aanvankelijk vind je de koeien van Cow & Co. alleen in de groene ruimtes van de stad. Maar als de koeien winst beginnen te maken kunnen ze zelf land kopen. Daarmee kunnen ze groene ruimtes aan elkaar verbinden en hun territorium beetje bij beetje uitbreiden. De stad wordt daarmee groener en stadsmelk bevindt zich altijd om de hoek. De koe houdt van rust. Hoe minder last ze hebben van menselijk geluid, hoe beter de kwaliteit van de melk. Is er uiteindelijk nog wel plek voor de mens in de stad?

Een bijzonder initiatief van die beesten. Wat mij betreft terecht 'beeld van de week' genoemd in Dr. Edmund van de Volkskrant. Nooit geweten dat koeien zo slim zijn!